«Σπουδαιοτάτη και υπό πάσαν έποψιν πολύτιμος ανακάλυψις εγένετο εν Κνωσώ, υπό της αρχαιολογικής εταιρείας, ήτις κατά σύμβασιν ενεργεί ανασκαφάς επί των μερών εκείνων. Ανεκαλύφθη εικών επί πλαλός αρίστης τέχνης, το δε πάντων σπουδαιότατον Προμηκυναϊκής εποχής».

Κάπως έτσι υποδέχτηκε η τοπική εφημερίδα «ΠΑΤΡΙΣ» των Χανίων, την έναρξη των ανασκαφών στην περιοχή της Κνωσού (Μάρτιος, 1900), με επικεφαλής τον Άρθουρ Έβανς, που οδήγησαν στην ανακάλυψη του παλατιού. Ο πολιτισμός που σήμερα γνωρίζουμε ως Μινωικό, ουσιαστικά πήρε το όνομα του από τον ίδιο τον Βρετανό αρχαιολόγο.

Οι εργασίες συνεχίστηκαν για περίπου τριάντα χρόνια και σε μία έκταση 20.000 τ.μ. εμφάνισαν πλήθος ευρημάτων. Αν και οι αρχαιολόγοι διαφωνούν για το τι ήταν πραγματικά το κτίσμα που δέσποζε στο κέντρο της Κνωσού, παραδοσιακά έχει επικρατήσει ο χαρακτηρισμός «παλάτι». Σύμφωνα με τις ανασκαφές, οικισμός υπήρξε στην περιοχή ήδη από την 8η χιλιετία π.Χ. ενώ παλάτι συναντάται περίπου την 4η.

Την περίοδο που ακολούθησε της ανακάλυψης, έγιναν αρκετές προσπάθειες αναστήλωσης με πρωτεργάτη και πάλι τον Έβανς, ενώ εντύπωση προκάλεσε παγκοσμίως η αρχιτεκτονική δόμηση του «παλατιού» που χαρακτηριζόταν από την ποικιλία των δομικών υλικών, τα χρωματιστά κονιάματα και τις τοιχογραφίες δωματίων και διαδρόμων. Αρχιτεκτονικές τεχνικές του σήμερα, όπως οι φωταγωγοί και το σύγχρονο αποχετευτικό δίκτυο, αποδεικνύουν την υψηλή τεχνική γνώση των Μινωιτών για τα δεδομένα της εποχής.

Ο Έβανς που αγόρασε την περιοχή στον Κεφαλά με χρήματα από την κληρονομιά του πατέρα του, φαίνεται πως δικαιώθηκε για την επιλογή του (στις 16 Μαρτίου του 1900) να αρχίσει τις ανασκαφές.

Έντεκα χρόνια αργότερα χρίστηκε ιππότης από την Βασίλισσα της Αγγλίας για τις εργασίες στην Κνωσό (μεταξύ άλλων), ενώ μέχρι και σήμερα συνεχίζονται στη μνήμη του οι ανασκαφές από τη Βρετανική Αρχαιολογική Σχολή στην Αθήνα.

Οι πρώτες ανασκαφές έγιναν το 1878 από τον Ηρακλειώτη Μίνωα Καλοκαιρινό. Ακολούθησαν οι ανασκαφές που διεξήγαγε ο Αγγλος Sir Άρθουρ Έβανς (1900-1913 και 1922-1930) και που αποκάλυψαν ολόκληρο το ανάκτορο.

Το ανάκτορο αναπτύσσεται γύρω από τη μεγάλη Κεντρική Αυλή, χώρο δημόσιων συγκεντρώσεων. Δεύτερη αυλή, η Δυτική, αποτελούσε την επίσημη πρόσβαση στο ανάκτορο αλλά και χώρο τελετών.

Στη δυτική πτέρυγα εντάσσονται οι επίσημοι χώροι διοικητικών και θρησκευτικών δραστηριοτήτων: το Τριμερές Ιερό, τα Ιερά Θησαυροφυλάκια και οι Υπόστυλες Κρύπτες. Ξεχωρίζει η Αίθουσα του Θρόνου, με τη δεξαμενή καθαρμών και τον αλαβάστρινο θρόνο που πλαισιώνεται από θρανία.

Στη νότια πτέρυγα σημαντικότεροι χώροι είναι το Νότιο Πρόπυλο, ο Διάδρομος της Πομπής και η Νότια Είσοδος με την τοιχογραφία του πρίγκηπα με τα Κρίνα. Στην ανατολική πτέρυγα εντάσσονται χώροι κατοίκησης και μεγάλες αίθουσες υποδοχής, με κυριότερες την Αίθουσα των Διπλών Πελέκεων και το Μέγαρο της Βασίλισσας. Σε αυτές οδηγεί το επιβλητικό μεγάλο Κλιμακοστάσιο.

Από τη Βόρεια Είσοδο γινόταν η επικοινωνία με το λιμάνι της Κνωσού. Η Βόρεια Είσοδος πλαισιώνεται από υπερυψωμένες στοές, από τις οποίες η δυτική κοσμείται με την τοιχογραφία του Κυνηγιού Ταύρου.

Μεγάλος λιθόστρωτος πομπικός δρόμος, ο Βασιλικός Δρόμος, οδηγούσε από το Μικρό Ανάκτορο και την πόλη στη βορειοδυτική γωνία του ανακτόρου, όπου διαμορφώνεται υπαίθριος θεατρικός χώρος.

Γύρω από το ανάκτορο εκτεινόταν ο μινωικός οικισμός και, στους λόφους, τα νεκροταφεία. Σημαντικά οικοδομήματα της ίδιας περιόδου είναι: η Νότια Οικία, η Οικία του ιερού Βήματος, το Μικρό Ανάκτορο, ο Ξενώνας, η Βασιλική Επαυλη και ο Τάφος-Ιερό. Από τη ρωμαϊκή Κνωσό σημαντικό οικοδόμημα είναι η Βίλλα του Διονύσου με ψηφιδωτά δάπεδα.

Δείτε το βίντεο

Από τα:
diaforetiko.gr
tilestwra.com