Έχετε μπλοκάρει τι διαφημίσεις που βοηθούν την σελίδα μας να συνεχίζει να σας ενημερώνει για ιστορικά θέματα, μιας και είναι η μόνη πηγή εσόδων για να καλύψουμε τα έξοδα σύνδεσης στο διαδίκτυο.Είναι απλές προσεγμένες διαφημίσεις χωρίς απολύτως κανέναν κίνδυνο για σας

ΠΙΣΩ

«Αλέξανδρος εισήλθε νοσοκομείον». Με αυτό το σήμα ο επικεφαλής των ελληνικών στρατιωτικών δυνάμεων στην Κύπρο ταξίαρχος Μ. Γεωργίτσης ανήγγειλε στην ηγεσία της ελληνικής χούντας, το πρωί της 15ης Ιουλίου 1974, την έναρξη του πραξικοπήματος.

Το κατεστραμμένο Προεδρικό Μέγαρο μετά το πραξικόπημα. Ο Μακάριος διασώθηκε την τελευταία στιγμή και ανήκει στη σφαίρα της μυθολογίας ότι τον άφησαν να διαφύγει από εκεί.

Το άκρως απόρρητο σήμα είναι ένα από τα ντοκουμέντα, που περιλαμβάνεται στο «Πόρισμα για τον Φάκελο της Κύπρου» της Βουλής των Αντιπροσώπων της Κυπριακής Δημοκρατίας.

Στα γνωστά έως σήμερα ότι το πραξικόπημα αποφασίστηκε από τους Γκιζίκη («πρόεδρος»), Ανδρουτσόπουλο («πρωθυπουργός»), Μπονάνο (αρχηγός Ενόπλων Δυνάμεων) και Δ. Ιωαννίδη (αρχηγός της νοεμβριανής χούντας), με εισήγηση του τελευταίου, που ζητούσε «το κεφάλι του Μούσκου (Μακαρίου)», τεκμηριώνεται με κείμενα και μαρτυρίες ότι για το πραξικόπημα:
  • Είχαν προηγηθεί επανειλημμένες διαβουλεύσεις των ηγετών της χούντας ήδη από τον Φεβρουάριο του 1974. Η οριστική απόφαση πάρθηκε το δεύτερο δεκαήμερο του Ιουνίου 1974.
  • Η πραξικοπηματική διαδικασία άρχισε τις τελευταίες μέρες του Ιουνίου. Προσδιορίστηκε καταρχήν η 15η Ιουλίου ως η ημερομηνία εκδήλωσης και ορίστηκαν οι αρχηγοί (Μ. Γεωργίτσης, διοικητής της Ανώτερης Τακτικής Δύναμης της Εθνικής Φρουράς στην Κύπρο και συνταγματάρχης Κ. Κομπόκης, διοικητής των Δυνάμεων Καταδρομών της Εθνικής Φρουράς).
  • Η τελική σύσκεψη πραγματοποιήθηκε στις 2 Ιουλίου στο Αρχηγείο Ενόπλων Δυνάμεων στην Αθήνα. Συμμετείχαν οι Ιωαννίδης, Μπονάνος, Γεωργίτσης, Κομπόκης και Π. Παπαδάκης (υποστράτηγος διοικητής της Μεραρχίας του Εβρου, πρώην αρχηγός των ελληνικών δυνάμεων στην Κύπρο). Ο Μπονάνος ενημέρωσε τότε για την απόφαση ανατροπής του Μακαρίου, η οποία πάρθηκε από τη στρατιωτική ηγεσία και την κυβέρνηση, όπως είπε. Επαναβεβαιώθηκε ο καθορισμός της 15ης Ιουλίου, η αρχηγία του πραξικοπήματος και ορίστηκε η ακριβής ώρα (7.30 π.μ.).
Στην ίδια σύσκεψη ορίστηκαν και οι συνθηματικές εκφράσεις που θα έπρεπε να χρησιμοποιηθούν:

Μακάριος - Γρίβας έξω από το Προεδρικό Μέγαρο. Ο Διγενής του απελευθερωτικού αγώνα είχε μεταμορφωθεί σε Εφιάλτη από τις αρχές της δεκαετίας του 1970.

Μακάριος – Γρίβας έξω από το Προεδρικό Μέγαρο. Ο Διγενής του απελευθερωτικού αγώνα είχε μεταμορφωθεί σε Εφιάλτη από τις αρχές της δεκαετίας του 1970.
  • «Αλέξανδρος εισήχθη νοσοκομείον» για την έναρξη του πραξικοπήματος.
  • «Αλέξανδρος πάει καλά» ήταν η φράση που σήμαινε καλή εξέλιξη
  • «Αλέξανδρος ασθενεί βαρέως» σήμαινε δυσμενή εξέλιξη.
Ο Μπονάνος υπογράμμισε ότι δεν έπρεπε να ανησυχούν, γιατί υπήρχαν διαβεβαιώσεις ότι δεν επρόκειτο να επέμβει κανένας, διότι «υπήρχε κάλυψη». Δεν προσδιοριζόταν από ποιον είχε παρασχεθεί αυτή, αλλά αιωρούνταν ότι προερχόταν από τις ΗΠΑ. Η σύσκεψη της 2ας Ιουλίου 1974 τελείωσε με την εντολή Μπονάνου – Ιωαννίδη προς τους Γεωργίτση – Κομπόκη να έρθουν σε επαφή με τους επιτελείς τους για να καταρτίσουν το σχέδιο δράσης και να συζητήσουν τις λεπτομέρειες του πραξικοπήματος.
Οι χουντικοί συνωμότες στην Κύπρο τις επόμενες μέρες εξέφρασαν κάποιες «τεχνικές» επιφυλάξεις.
Απορρίφθηκε η αναβολή
Οι φόβοι για την αποτυχία μεταφέρθηκαν στην Αθήνα στις 10 Ιουλίου, «πλην όμως η απάντηση ήταν ότι οι ενδοιασμοί και τα αιτήματα για αναβολή του πραξικοπήματος απερρίπτοντο.

Το χειρόγραφο του περίφημου μηνύματος που διάβασε ο Μακάριος και διέψευδε τη χούντα ότι ήταν δήθεν νεκρός.

Το χειρόγραφο του περίφημου μηνύματος που διάβασε ο Μακάριος και διέψευδε τη χούντα ότι ήταν δήθεν νεκρός.
Ηταν διαταγή του ΑΕΔ και της κυβέρνησης να προχωρήσουν στην εκτέλεση της απόφασης με μοναδική τροποποίηση του αρχικού σχεδίου τον περιορισμό της ΕΛΔΥΚ (Ελληνική Δύναμη Κύπρου) στην κατάληψη του αεροδρομίου Λευκωσίας και τη μετάθεση της ώρας εκδήλωσης στις 8.30 π.μ.
Ετσι ερρίφθη ο κύβος για τη διπλή προδοσία: το πραξικόπημα και την εισβολή των Τούρκων…
(Τα στοιχεία έχουν αντληθεί από το «Πόρισμα για τον Φάκελο της Κύπρου», που εγκρίθηκε από την Ολομέλεια της Βουλής των Αντιπροσώπων τον Μάρτιο του 2001).

Το απόρρητο σήμα με το οποίο ενημερώνεται η χούντα στην Αθήνα ότι το πραξικόπημα εξελίσσεται με επιτυχία.

Το απόρρητο σήμα με το οποίο ενημερώνεται η χούντα στην Αθήνα ότι το πραξικόπημα εξελίσσεται με επιτυχία.
1971- 1974
Από τη Σφενδόνη έως τον Απόλλωνα
Το πραξικόπημα της 15ης Ιουλίου 1974 έχει τουλάχιστον μία θεμελιώδη ομοιότητα με τη δικτατορία της 21ης Απριλίου 1967. Και τα δύο ήταν η τραγική κατάληξη μιας μακρόχρονης συνωμοτικής διαδικασίας. Το επιστέγασμα μιας μακράς πορείας υπονόμευσης της Κυπριακής Δημοκρατίας από την ελληνική και κυπριακή αντίδραση, τα αμερικανικά, τα αγγλικά και τα ψυχροπολεμικά κέντρα. Μέχρι το 1974 ο αρχιεπίσκοπος Μακάριος και οι δημοκρατικές δυνάμεις στο νησί είχαν αντισταθεί επιτυχώς σε αλλεπάλληλα διχοτομικά στην ουσία σχέδια. Λίγο μετά την αποβίβαση του στρατηγού Γρίβα στο νησί (Αύγουστος 1971) καταστρώθηκε το πραξικοπηματικό σχέδιο «Σφενδόνη». Είχε εγκριθεί από τη χούντα της Αθήνας κι ήταν -διαπιστωμένα πια σήμερα – εν γνώσει της Ουάσιγκτον και του Λονδίνου. Λόγω αβεβαιότητας για την επιτυχία του εγκαταλείφθηκε την τελευταία στιγμή (προβλεπόταν να εφαρμοστεί στις 14 Φεβρουαρίου 1972).
Η «ιδέα» της ανατροπής θα επανέλθει περισσότερο επεξεργασμένη και τελειοποιημένη πολύ γρήγορα με τον «Απόλλωνα» (Σεπτέμβριος 1972). Αυτό ήταν το πιο… μεγαλόπνοο σχέδιο του Γρίβα για την ανατροπή του «νέου τυράννου» Μακαρίου, την κατάλυση της Κυπριακής Δημοκρατίας και τη δημιουργία του ΝΑΤΟϊκού άξονα Αθήνα- Λευκωσία- Αγκυρα, με άλλοθι την ένωση του νησιού με την Ελλάδα. Ο Γρίβας είχε πάψει προ πολλού να είναι ο παλιός Διγενής του απελευθερωτικού αγώνα 1955-59. Η δράση του εξαντλούνταν, πια, στον αντιμακαριακό και αντικομμουνιστικό αγώνα με τρομοκρατικές ενέργειες.
Ο «Απόλλων» προβλεπόταν να εφαρμοστεί τον Ιούλιο του 1973. Ούτε αυτό ούτε κι άλλα συμπληρωματικά σχέδια (Νίκη, Γρόνθος, Τυφών, Βροντή) έγινε δυνατό να προωθηθούν για πολλούς και διάφορους λόγους. Τα δεδομένα άλλαξαν μετά τον θάνατο του Γρίβα (Ιανουάριος 1974) και τον πλήρη έλεγχο της ΕΟΚΑ Β από τη νέα χούντα της Αθήνας. Εμενε, όμως, ο πυρήνας των προηγούμενων σχεδίων. Με προσαρμογές θα μετονομαστεί σε «Αφροδίτη». Eτσι θα εκδηλωθεί η εσχάτη προδοσία της 15ης Ιουλίου 1974…
Προειλημμένη απόφαση
Με το πόρισμα καταρρίπτονται οι μύθοι ότι το πραξικόπημα: 1) Αποφασίστηκε από τη χούντα της Αθήνας μετά τη γνωστή επιστολή Μακαρίου προς τον Γκιζίκη (3 Ιουλίου 1974). Ηταν προαποφασισμένο, oι λεπτομέρειες μόνο δεν είχαν καθοριστεί , 2) Εκδηλώθηκε εξαιτίας της πρόθεσης του Μακαρίου να μειώσει τη θητεία της ΕΦ και να απομακρύνει Ελληνες χουντικούς αξιωματικούς από το νησί. Η απόφαση για την ανατροπή και την εξόντωσή του είχε ληφθεί πολύ νωρίτερα και σε χρόνο που ο Πρόεδρος-Αρχιεπίσκοπος δεν είχε εκδηλώσει τις σχετικές προθέσεις του.
Ουάσιγκτον: Να τελειώνουμε…
Αλλά πέραν της κατάρριψης αυτών των μύθων και άλλων παρόμοιων (όπως λ.χ. ότι σκόπιμα αφέθηκε να διαφύγει ο Μακάριος από το Προεδρικό Μέγαρο) το πιο σημαντικό έγγραφο στο πόρισμα σχετικά με το πραξικόπημα, με ημερομηνία 4 Ιουλίου 1974, είναι συγκλονιστικό. Μ΄ αυτό επιβεβαιώνεται η απαίτηση της Ουάσιγκτον και της Αθήνας «να τελειώνουμε το κυπριακό θέμα» και να εκδιωχθεί «με τη βία ο Μακάριος». Η ενεργός ανάμειξη των ΗΠΑ και ειδικά του υπουργού Εξωτερικών Κίσινγκερ τεκμηριώνεται με πλήθος στοιχείων.
Τ. Κατσιμάρδος
katsimar@yahoo.gr
Εθνος

Ανάκτορα και κοινωνική συνοχή

«Ανάκτορα και κοινωνική συνοχή. Κατανοώντας την ανάδυση των Μινωικών ανακτόρων κατά τη διάρκεια της Πρώιμης Εποχής του Χαλκού» είναι ο τίτλος διάλεξης που θα δώσει ο Peter Tomkins (Εργαστήριο Wiener, Αμερικανική Σχολή Κλασικών Σπουδών), την Παρασκευή 25 Νοεμβρίου 2016, και ώρα 18.30, στο κτίριο της Εν Αθήναις Αρχαιολογικής Εταιρείας (Πανεπιστημίου 22). «Από τα πρώτα χρόνια […]

Διάγοντας την καλή ζωή στη Ρωμαϊκή Ανατολή: μαρτυρίες από ψηφιδωτά οικιών

Λεπτομέρεια από ψηφιδωτό της Αντιόχειας. Από τη δρα Christine Kondoleon Το Ίδρυμα Αναστάσιος Γ. Λεβέντης και το Λεβέντειο Δημοτικό Μουσείο Λευκωσίας διοργανώνουν την 25η διάλεξη εις μνήμην Κωνσταντίνου Λεβέντη με τίτλο «Living the Good Life in the Roman East: The Evidence of Domestic Mosaics» («Διάγοντας την καλή ζωή στη Ρωμαϊκή Ανατολή: μαρτυρίες από ψηφιδωτά οικιών»). […]

Μεσαιωνική Ήπειρος: η νεώτερη έρευνα

Εξελίξεις και προοπτικές Επιστημονική Συνάντηση με θέμα «Μεσαιωνική Ήπειρος. Η νεώτερη έρευνα. Εξελίξεις και προοπτικές» διοργανώνουν ο Μουσικοφιλολογικός Σύλλογος «Σκουφάς», στο πλαίσιο του εορτασμού 120 χρόνων από την ίδρυσή του, και η Εφορεία Αρχαιοτήτων Άρτας. Η εκδήλωση θα πραγματοποιηθεί στην Άρτα, στην αίθουσα του Συλλόγου (Πλατεία Εθνικής Αντιστάσεως), την Παρασκευή 11 Νοεμβρίου 2016 και ώρα […]

Νέα δεδομένα για το ανάκτορο της θρυλικής Ιωλκού στο Διμήνι

Κάτοψη των πολύ εντυπωσιακών μεγάρων στο μυκηναϊκό Διμήνι Καινούργια δεδομένα που τεκμηριώνουν τη σημασία των μυκηναϊκών μεγάρων,  ηλικίας 3.500 χρόνων, που ανακαλύφθηκαν στον αρχαιολογικό χώρο του Διμηνίου, όπου ανιχνεύεται η θρυλική Ιωλκός, ανακοινώθηκαν στη διάρκεια των χθεσινών εργασιών του διεθνούς συνεδρίου που πραγματοποιήθηκε στο Βόλο. Οι εργασίες προστασίας και ανάδειξης του μυκηναϊκού οικισμού που πραγματοποιήθηκαν […]

Πήδασος, η βυθισμένη Μυκηναϊκή πόλη στην αρχαία Μεθώνη

Η καστροπολιτεία της Μεθώνης, είναι ένα από τα σπουδαιότερα οχυρωματικά σύνολα του Ελληνικού χώρου. Είναι χτισμένη σε θέση που κατοικήθηκε από τους προϊστορικούς χρόνους και που ταυτίζεται με τον Ομηρικό Πήδασο. Σε διάφορα σημεία των μεσαιωνικών τειχών υπάρχουν είτε τμήματα τειχοδομίας της αρχαίας Μεθώνης στην αρχική θέση τους είτε αρχαία αρχιτεκτονικά μέλη σε μεταγενέστερη χρήση.

Αναζητώντας τη Ρωμαίϊκη ταυτότητά μου

Σ’ αυτόν τον τόπο οι ιστορικές στρεβλώσεις είναι τόσες πολλές και τόσο καλά δομημένες, που όποιος θελήσει να προσεγγίσει την αλήθεια θα πρέπει να το πράξει μόνος του και ίσως με κόπο πολύ. Δυστυχώς. Η επίσημη ιστορία που διδάσκεται σε όλα τα επίπεδα της εκπαίδευσης, όχι μόνο δεν μας βοηθάει να ερμηνεύσομε τον εαυτό μας […]

«ΜΑΧΟΥ ΥΠΕΡ ΠΙΣΤΕΩΣ ΚΑΙ ΠΑΤΡΙΔΟΣ»: Η ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΠΡΟΚΗΡΥΞΗ ΤΟΥ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ ΥΨΗΛΑΝΤΗ, ΤΟΝ ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟ ΤΟΥ 1821!

Αξίζει να διαβαστεί από όλους μας, για να καταλάβουμε ΓΙΑ ΤΙ ΠΟΛΕΜΗΣΑΝ οι ένδοξοι Αγωνιστές του 1821. Ο Αλέξανδρος Υψηλάντης το λέει ξεκάθαρα, στην ιστορική προκήρυξή του με ημερομηνία 24 Φεβρουαρίου 1821 (στο τέλος μπορείτε να διαβάσετε και την προκήρυξη από το πρωτότυπο κείμενο):

Ο Θ. Κολοκοτρώνης και οι Τουρκοπροσκυνημένοι

«Η επανάσταση η δική μας (γράφει ο Θεόδωρος Κολοκοτρώνης στα Απομνημονεύματά του) δεν μοιάζει με καμιά από όσες γίνονται στην Ευρώπη. Της Ευρώπης οι επαναστάσεις εναντίον των διοικήσεών των είναι εμφύλιος πόλεμος. Ο δικός μας πόλεμος ήταν ο πλέον δίκαιος, ήταν έθνος με άλλο έθνος… Ούτε ποτέ θέλησε ο Σουλτάνος να θεωρήσει τον Ελληνικόν λαόν […]