ΠΙΣΩ

 

Ποιές γλώσσες και διάλεκτοι χρησιμοποίησαν πολύ το γραπτό λόγο; Το θέμα είναι κι αυτό πολιτικό. Υπάρχουν τρία πολιτεύματα η Δημοκρατία, η Ολιγαρχία και η Μοναρχία. Η Μοναρχία πραγματοποιείται με τις εντολές του ενός, του μονάρχη. Η Ολιγαρχία εκφράζεται με τη διατύπωση της θέλησης και την ικανοποίηση των συμφερόντων των λίγων· δε χρειάζεται κι αυτή πολύ το γραπτό λόγο. Η αρχαία ελληνική Ολιγαρχία ουσιαστικά ήταν Συρρικνωμένη Δημοκρατία, «Ισόνομη Ολιγαρχία» ονομάζει ο Θουκυδίδης τη Σπάρτη.

 


Αντίθετα η Δημοκρατία στηρίζεται στη βούληση των πολλών και γι’ αυτό τα μόνα εργαλεία που έχει στη διάθεσή της, για να κερδίσει τη βούληση των πολλών είναι η πειθώ και η δημοσιότητα. Η πειθώ υλοποιείται με την ανάπτυξη της Ρητορικής και η δημοσιότητα υλοποιείται με την καταγραφή των νόμων, των κοινών αποφάσεων, των ψηφισμάτων και ανάρτησή τους σε κοινή θέα. Η πειθώ, η Ρητορική, και η δημοσιότητα έχουν ανάγκη και οι δύο από ένα εύκολο τρόπο γραφής. Έτσι ο μόνος πολιτισμός που ανακάλυψε πως η γλώσσα εκφέρεται με σύμφωνα και φωνήεντα και εφεύρε και εύκολο τρόπο καταγραφής της γλώσσας του είναι ο πολιτισμός που έζησε με δημοκρατικό πολίτευμα.

Η σχέση της Δημοκρατίας και της αλφαβητικής γραφής

Η σχέση της Δημοκρατίας και της αλφαβητικής (με σύμφωνα και φωνήεντα) γραφής είναι σχέση αιτίας και αιτιατού, αιτίας και αποτελέσματος. Τέτοιος τρόπος γραφής εμφανίστηκε μόνο στη νότια Ελλάδα και στις πόλεις αποικίες που προήλθαν από αυτό το χώρο. Σ’ όλες αυτές τις πόλεις κι αυτές ακόμα που κυβερνιόνταν από τυράννους υπήρχε τυπικά Εκκλησία του Δήμου και, για να λειτουργήσει η Εκκλησία του Δήμου, έπρεπε να γίνει έγκαιρη δημοσίευση του προγράμματος κάθε εκκλησίας-συνέλευσης, για να προενημερωθούν οι πολίτες και κάποιοι από αυτούς να ετοιμάσουν και λόγο, για τον οποίο θα πληρώνονταν.

Οι 32 παραλλαγές του Ελληνικού Αλφαβήτου

Υπάρχουν 32 παραλλαγές του Ελληνικού Αλφαβήτου. Είναι δημοσιευμένες στην εφημερίδα «HELLHΝΩΝ ΛΟΓΟΣ», τεύχος 9, Παρασκευή, 2 Οκτωβρίου 2009. Οι περιοχές και πόλεις που χρησιμοποίησαν τις παραλλαγές αυτές είναι πολύ περισσότερες από 32. Όπου βλέπουμε περιοχές θα πρέπει να υπονοούμε πόλεις. Για παράδειγμα: Εύβοια σημαίνει όλες τις πόλεις της μεγαλονήσου: Χαλκίδα, Κύμη, Ωρεό, Ερέτρια, κλπ. Έτσι ουσιαστικά νότια Ελλάδα από τη Θεσσαλία και νοτιότερα, όλο το Αιγαίο, Μεγάλη Ελλάδα και δυτική Μεσόγειος χρησιμοποιούσαν κάποια από τις 32 παραλλαγές του Ελληνικού Αλφαβήτου, που άλλωστε δεν είχαν και μεγάλες διαφορές μεταξύ τους όπως γίνεται αντιληπτό από τον καθένα με την πρώτη ματιά. Τελικά επικράτησαν δυο παραλλαγές, η ιωνικο-αττική, με την οποία γράφεται η Ελληνική Γλώσσα, και η ευβοϊκή ή χαλκιδική, με την οποία γράφονται όλες σχεδόν οι γλώσσες της Ευρώπης.

Στη Μακεδονία δε βρέθηκαν επιγραφές, γιατί το πολίτευμα ήταν Μοναρχία. Η ελληνικότητα όμως των Μακεδόνων διαφαίνεται από τα ονόματα σε τάφους επωνύμων και από το γεγονός ότι συζητούσαν με τους άλλους Έλληνες χωρίς διερμηνέα.

Στην Κύπρο, που ήταν σε περσική υποτέλεια και διοικούνταν από βασιλιάδες και τυράννους χρησιμοποιήθηκε συλλαβική -και όχι αλφαβητική- γραφή μέχρι τον 4ο αι. πριν τη χρονολογία μας, ακριβώς επειδή δεν υπήρχαν εκεί δημοκρατικά πολιτεύματα.

Νότια Ελλάδα και αποικίες χρησιμοποίησαν τα γράμματα, για να ικανοποιήσουν τις ανάγκες τους για δημοσιότητα. Η ύπαρξη του αλφαβήτου έχει διαπιστωθεί από τις επιγραφές που βρέθηκαν σ΄ αυτές τις πόλεις και περιοχές του Αρχαίου Ελληνικού Χώρου. Σ’ όλες αυτές τις πόλεις το πολίτευμα ήταν βέβαια δημοκρατία, ίσως συρρικνωμένη, όπως ήταν στη Σπάρτη, αλλά οπωσδήποτε δημοκρατία. Πάντως στις πόλεις με Ολιγαρχία οι επιγραφές ήταν πολύ λιγότερες από όσο στις πόλεις με Δημοκρατία.

Οι Ρωμαίοι, ή κατ’ευθείαν από τους Έλληνες της Μεγάλης Ελλάδας, – Magna Grecia, την λένε οι Ιταλοί σήμερα – ή μέσω των Τυρρηνών πήραν την Ελληνική Γραφή και έγραψαν τη γλώσσα τους. Έτσι έχει γίνει συνήθεια το ευβοϊκό αλφάβητο, η ευβοϊκή παραλλαγή του Ελληνικού Αλφαβήτου, να ονομάζεται λατινικό αλφάβητο.

Ο κ. A. Κόντος είναι Γλωσσολόγος, Κοινωνιολόγος, Νομικός και το ανωτέρω κείμενο αποτελεί απόσπασμα από την ομιλία τους στις 19 Απριλίου 2010 στο Κέντρο Σοσιαλιστικών Μελετών με τίτλο «Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΡΑΦΗ ΚΑΙ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΣΤΟΝ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ».

Οργανισμού Διάδοσης Ελληνικής Γλώσσας

Ανάκτορα και κοινωνική συνοχή

«Ανάκτορα και κοινωνική συνοχή. Κατανοώντας την ανάδυση των Μινωικών ανακτόρων κατά τη διάρκεια της Πρώιμης Εποχής του Χαλκού» είναι ο τίτλος διάλεξης που θα δώσει ο Peter Tomkins (Εργαστήριο Wiener, Αμερικανική Σχολή Κλασικών Σπουδών), την Παρασκευή 25 Νοεμβρίου 2016, και ώρα 18.30, στο κτίριο της Εν Αθήναις Αρχαιολογικής Εταιρείας (Πανεπιστημίου 22). «Από τα πρώτα χρόνια […]

Διάγοντας την καλή ζωή στη Ρωμαϊκή Ανατολή: μαρτυρίες από ψηφιδωτά οικιών

Λεπτομέρεια από ψηφιδωτό της Αντιόχειας. Από τη δρα Christine Kondoleon Το Ίδρυμα Αναστάσιος Γ. Λεβέντης και το Λεβέντειο Δημοτικό Μουσείο Λευκωσίας διοργανώνουν την 25η διάλεξη εις μνήμην Κωνσταντίνου Λεβέντη με τίτλο «Living the Good Life in the Roman East: The Evidence of Domestic Mosaics» («Διάγοντας την καλή ζωή στη Ρωμαϊκή Ανατολή: μαρτυρίες από ψηφιδωτά οικιών»). […]

Μεσαιωνική Ήπειρος: η νεώτερη έρευνα

Εξελίξεις και προοπτικές Επιστημονική Συνάντηση με θέμα «Μεσαιωνική Ήπειρος. Η νεώτερη έρευνα. Εξελίξεις και προοπτικές» διοργανώνουν ο Μουσικοφιλολογικός Σύλλογος «Σκουφάς», στο πλαίσιο του εορτασμού 120 χρόνων από την ίδρυσή του, και η Εφορεία Αρχαιοτήτων Άρτας. Η εκδήλωση θα πραγματοποιηθεί στην Άρτα, στην αίθουσα του Συλλόγου (Πλατεία Εθνικής Αντιστάσεως), την Παρασκευή 11 Νοεμβρίου 2016 και ώρα […]

Νέα δεδομένα για το ανάκτορο της θρυλικής Ιωλκού στο Διμήνι

Κάτοψη των πολύ εντυπωσιακών μεγάρων στο μυκηναϊκό Διμήνι Καινούργια δεδομένα που τεκμηριώνουν τη σημασία των μυκηναϊκών μεγάρων,  ηλικίας 3.500 χρόνων, που ανακαλύφθηκαν στον αρχαιολογικό χώρο του Διμηνίου, όπου ανιχνεύεται η θρυλική Ιωλκός, ανακοινώθηκαν στη διάρκεια των χθεσινών εργασιών του διεθνούς συνεδρίου που πραγματοποιήθηκε στο Βόλο. Οι εργασίες προστασίας και ανάδειξης του μυκηναϊκού οικισμού που πραγματοποιήθηκαν […]

Σλαβομακεδόνες, Σλαβόφωνοι Μακεδόνες και μειονότητες

Οι Σλαβόφωνοι Μακεδόνες (όπως άλλωστε υποδηλώνει και το όνομα) είναι Μακεδόνες (Έλληνες δηλαδή) που όμως ομιλούν ένα σλαβικό ιδίωμα. Στην Δυτική Μακεδονία υπάρχουν αρκετοί Έλληνες που μιλούν ακόμα και σήμερα στις καθημερινές συναναστροφές τους ένα σλαβικό ιδίωμα, το οποίο έμαθαν επί Τουρκοκρατίας λόγω της σλαβικής διεισδύσεως και της βίαιης επιβολής τους στους ως τότε Ελληνόφωνους […]

Αγγελική Φιλιππίδου: μια ηρωική δασκάλα του Μακεδονικού Αγώνα

Ἂς γυρίσουμε λίγο πίσω στὰ περασμένα χρόνια, νὰ δοῦμε κάποιες δασκάλες, ἀπὸ κεῖνες ποὺ σελάγιζαν ψηλά, στὰ «κρημνὰ τῆς ἀρετῆς». Στὸ κοιμητήριο τῆς Εὐαγγελίστριας στὴν Θεσσαλονίκη, καθὼς μπαίνεις δεξιά, ἄγνωστο στοὺς πολλούς, εἶναι θαμμένες τέσσερις δασκάλες, τέσσερις ἡρωίδες: Ἡ Λίλη Βλάχου, ἡ Αἰκατερίνη Χατζηγεωργίου, ἡ Βελίκα Τράικου(διαβάστε εδώ για τη θυσία της) καὶ ἡ Ἀγγελικὴ […]

ΣΥΝΤΗΡΩΝΤΑΣ ΕΥΡΗΜΑΤΑ ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΜΑΣ

Συντήρηση κεραμικής υδρίας από το Μόδι   Η υδρία σώζεται σχεδόν ακέραιη, λείπει τμήμα του σώματος και θραύσμα από τον ώμο της. Έχει σφαιρικό σώμα με ψηλό λαιμό με δύο οριζόντιες κυλινδρικές λαβές στο σώμα και μία κατακόρυφη λαβή από το χείλος στον ώμο. Φέρει γραπτό διάκοσμο από τρεις παράλληλες ταινίες στο ύψος των ώμων […]

Δελφοί: το Google της αρχαιότητας

Η Μούσα Κλειώ   ανεβαίνει στους Δελφούς για να λύσει τις απορίες της στην καλύτερη μηχανή αναζήτησης   Οι Δελφοί είναι παράθυρο στο μυαλό και την ψυχή των αρχαίων Ελλήνων. Για 1000 χρόνια η Πυθία αποκάλυπτε τη θεϊκή θέληση στους θνητούς που αναζητούσαν απεγνωσμένα απαντήσεις στα καίρια ερωτήματα της ζωής. Επικερδής επιχείρηση, κορυφαίος τουριστικός προορισμός […]